Muzeum Dom Rodziny Pileckich - wystawa stała
Wystawa stała

W przygotowaniu

od 04.01.2021

Muzeum – Dom Rodziny Pileckich (w organizacji) jest w budowie. Trwają prace nad wystawą stałą, co wiąże się z brakiem możliwości zwiedzania. O oficjalnym otwarciu Muzeum będziemy informować. Tymczasem zapraszamy do udziału w wydarzeniach organizowanych przez Muzeum.

Nasze muzeum mieści się w domu rodzinnym Marii z Ostrowskich – żony Witolda Pileckiego. Powstająca ekspozycja ukaże dzieje życia Pileckich na tle burzliwej historii XX wieku. Tworząc wystawę, podążamy za naszymi bohaterami, za biegiem ich losów. Próbujemy odczytać, kim byli, co nimi kierowało i jakie pozostały po nich wspomnienia. Tam, gdzie opowieść przestaje podążać prostą linią, pochylamy się nad jej meandrami: zagłębiamy w poszczególne zdarzenia, problemy, dodatkowe okoliczności i ważne dla niej postaci. Kontekst historyczny pomagają nam ukazać mikro historie, które są powiązane z Pileckimi. I tak dzieje drugiej wojny światowej widzowie będą mogli odkryć, zapoznając się z tym, co spotkało polskich i żydowskich mieszkańców Ostrowi Mazowieckiej, dzięki prezentacji wydarzeń z życia najbliższych krewnych Marii. Ta linia losów bohaterów, wpleciona w historyczną treść wystawy, prowadzi nas przez nielicznie zachowane pamiątki, fotografie archiwalne i wspomnienia ludzi, którzy dzielą się z nami swoimi opowieściami.

 

Wystawa jest zlokalizowana zarówno w pomieszczeniach oryginalnej części domu, jak i w nowej zabudowie muzeum. W salach dolnych opowiadamy o Witoldzie Pileckim. Ukazujemy jego korzenie, dzieciństwo na dalekiej północy Rosji, dom rodzinny i dorastanie – splecione z historią walczącej o niepodległość Polski. Idąc przez ekspozycję, widzowie będą mogli zobaczyć, jak w czasie wojny z bolszewikami w 1920 roku chłopiec przemienia się w młodzieńca, a po wojnie walczy o majątek rodzinny w Skurczach. Zwieńczeniem części wstępnej jest spotkanie Witolda z Marią – ich wzajemna miłość i piękny, dobry dom, który stworzyli dla dwójki swoich dzieci: Andrzeja i Zofii.

 

Dalej będzie można zobaczyć, jak historia brutalnie wdziera się w spokojne życie rodziny. Witold w 1939 roku zostaje zmobilizowany i rozpoczyna walkę. Maria, zostawiona sama z dziećmi, mierzy się z trudną wojenną rzeczywistością. Następnie oczom widza ukazuje się obraz działalności konspiracyjnej Witolda, zwłaszcza jego najważniejszej misji, w ramach której dobrowolnie trafił do KL Auschwitz. Będzie można poznać fragmenty Raportu, który spisał po ucieczce z obozu, jego udział w Powstaniu Warszawskim i pobyt w obozach jenieckich w Lamsdorf i Murnau, dokąd razem z innymi powstańcami wysłano go po jego upadku. Pokazujemy również trudny moment powrotu do Polski, która po wojnie została zajęta przez drugiego okupanta – totalitarny Związek Sowiecki. Ostatnia z sal dolnych jest poświęcona zbrodni sądowej, jaką komunistyczne władze dokonały na tym jednym z najodważniejszych ludzi XX wieku.

 

W historycznej części muzeum – na parterze i na poddaszu domu rodzinnego Ostrowskich – opowiadamy o Marii i jej rodzinnym mieście. Najpierw widzowie poznają XIX-wieczną i najnowszą historię samej Ostrowi Mazowieckiej: wielokulturowego miasta, które przez dziesięciolecia przed wojną współtworzyli chrześcijanie i Żydzi. Na jej rozwój i charakter w tym okresie znaczący wpływ miało zlokalizowanie w pobliżu koszarów 18. Pułku Artylerii Lekkiej i Szkoły Podchorążych Piechoty. Dalej będzie można poznać Marię i jej rodzinę. W salonie zostały wyeksponowane rekonstrukcje sukni ślubnej Marii i galowego munduru Witolda. Obraz ten przywołuje jeden z najszczęśliwszych dni w ich życiu, dzień ich zaślubin, które odbyły się w kościele parafialnym w Ostrowi Mazowieckiej.

 

 

 

 

 

 

W przygotowaniu wystawy stałej Muzeum – Dom Rodziny Pileckich współpracuje z Narodowym Archiwum Cyfrowym.